خانه / مقالات روانشناسی / مقابله با حواس پرتی
مقابله با حواسپرتی
مقابله با حواسپرتی

مقابله با حواس پرتی

 چگونه با حواس‌پرتی مقابله کنیم؟

حتما بارها برایتان پیش آمده است که مطلبی را بارها می خوانید اما به دلیل حواس پرتی و نبودن تمرکز کافی نتوانسته اید مطلب را متوجه شوید در این مقاله راه کارهای مقابله با حواس پرتی را می آموزید.
اولین کار برای مقابله با حواس‌پرتی شناسایی عامل و منشا آن است. اگر عامل بیرونی باشد رفع آن آسان است. به طور مثال اگر عامل عدم تمرکز، محل شلوغ، نور کم و یا سرما است، می‌توان هر کدام از این‌ها را تغییر داد تا به عامل بیرونی غلبه کرد.

اما اگر عامل عدم تمرکز، درونی باشد نیاز به کسب مهارت‌های بیشتری است. ابتدا باید عامل درونی به طور دقیق شناسایی شود. آیا علت آن فقدان علاقه به موضوع مطالعه است؟ آیا روش مطالعه ناصحیح است؟ آیا موضوع خاصی باعث نگرانی ما شده است؟

شناخت دقیق عامل، کمک خواهد کرد که بتوانیم راحت‌تر برای حل آن چاره‌اندیشی کنیم.

روش‌های مقابله با حواس پرتی

۱- اختصاص دادن زمانی برای فکر کردن به نگرانی‌ها
زمان معینى را در طول روز، براى فکر کردن درباره موضوعات مختلفی که ممکن است ذهن شما را مشغول کند اختصاص دهید. همانطور که  نظم و انضباط در فعالیت‌های روزانه بسیار ارزشمند و مفید است، این نظم را باید در اندیشه‌تان نیز حاکم کنید.

اگر افکار مزاحم و پریشان در زمانی به سراغ‌تان آمد که نباید بیاید  و باعث حواس‌پرتی و عدم تمرکز شما شود، می‌توانید به خود تلقین کنید که زمان اندیشیدن درباره این افکار، فلان ساعت خاص و مشخص است. پس همانطور که براى هر کار و فعالیتى زمان مشخصی در نظر گرفته‌اید، برای تفکرات و نگرانی‌هایتان درباره آینده و همچنین فکر کردن به گذشته، زمانی را مشخص کنید و اجازه‌ ندهید که این افکار زمان حال شما را قربانی کند.

۲- علاقه داشتن به موضوع مطالعه
این نکته بسیار مهم است که شما به موضوع مطالعه (یا کاری که انجام می‌دهید) علاقه‌مند باشید. حتی اگر نسبت به موضوع مطالعه علاقه ندارید (مثلا یک موضوع درسی) سعی کنید نسبت به آن موضوع علاقه پیدا کنید. علاقه به موضوع می‌تواند میل به فراگیری را در شما افزایش داده و باعث شود تمرکز بیشتری داشته باشید. به خودتان تلقین کنید که به موضوع مورد مطالعه علاقه دارید. سعی کنید ارتباطی بین زندگی خود و موضوع در حال مطالعه پیدا کنید تا علاقه‌یتان برای ادامه بیشتر شود. مطمئن باشید هر چه جلوتر بروید اشتیاق بیشتری برای فراگیری پیدا خواهید کرد و تمرکز راحت‌تر انجام خواهد شد.

۳- برنامه ریزی و انگیزه
برنامه ریزی دقیق و داشتن انگیزه یکی دیگر از راه‌های بالا بردن تمرکز هنگام مطالعه است.

در ابتدا و قبل از هر کاری، براى تمام فعالیت‏‌هاى درسى و غیردرسى، برنامه‌ریزی کنید. اوقات شبانه‌روز را در یک جدول زمان‏‌بندى شده نوشته و براى هر کارى، زمان خاص و مدت زمان معین مشخص کنید. بکوشید تا حد امکان برنامه خود را اجرا کنید تا بتوانید به ذهن خود نظم بدهید.

علاقه به موضوع در حال مظالعه و برنامه ریزی دقیق می‌تواند موجب افزایش انگیزه شما بشود. هدف‌های کوچک برای خود تعریف کنید تا انگیزه خود را بالا ببرید. انگیزه بالا می‌تواند بسیاری از مشکلات شما در زمینه حواس‌پرتی را رفع کند.

۴- یادداشت کردن عوامل حواس‌پرتی
همیشه یک دفترچه یادداشت بر روی میز مطالعه خود قرار دهید و اگر چیزی ذهن شما را در هنگام مطالعه مشغول کرد آن را یادداشت کنید. به طور مثال اگر در مورد مشکل مالی خود فکر می‌کنید یا اینکه نگران سلامتی کسی هستید، همه آنها را یادداشت کنید. به خود تلقین کنید که پس از اتمام مطالعه و در فرصت دیگر به این مسائل خواهید پرداخت. این کار باعث می‌شود از نگرانی شما در این مسائل کاسته شود و با خیال راحت‌تری به مطالعه بپردازید.

۵- دور کردن تفکرات منفی و تلاش برای جذب افکار مثبت
در نظر داشتن این نکته ضروری است تا زمانی که شما به افکار منفی بها می‌دهید، ممکن است در دام حواس‌پرتی بیافتید! پیش از شروع مطالعه از گفتن واژه‌هایی همچون: نمی‌خواهم، نمی‌دانم، نمی‌توانم و… بپرهیزید. ترس، بدگمانی و بی‌ارادگی را از ذهن خود دور کنید.

هرگز به خود اجازه ندهید که هیجان‌ها و تفکرات منفی، شما را در خود غرق کند و تمرکز حواس را در شما مختل کند. پیوسته با خود تکرار کنید که قادر به انجام کاری که می‌خواهید انجام دهید (مطالعه، نوشتن، کار کردن و …) هستید و به بهترین نحو از پس آن بر می‌آیید. سعی کنید تفکر مثبت را مدام در خود پرورش دهید. کسی که اعتماد به نفس خود را افزایش دهد، احساس شعف و شادی را در خود احساس می‌کند و در حالت شادمانی نیز تمرکز حواس بهتر خواهد بود.

منبع: درسنامه